به مناسبت چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، همایش مجازی در عرصه تاریخ‌نگاری در سایت مرکز بررسی اسناد تاریخی برگزار خواهد شد.متن کامل را در بخش اخبار دنبال کنید.

اسناد بدون شرح

هدیه سرویس اسرائیل برای شاپور ریپورتر


تاریخ انتشار: 27 شهريور 1397


از: 821 ب                                                       تاریخ: 11 / 1 / 36

به: 800                                                          شماره: 22524

موضوع: ارسال کادو برای مقامات ساواک

 

    از طرف سرویس زیتون[1] کادوهایی برای مقامات ساواک به مناسبت عید نوروز ارسال گردید. در بین هدایای ارسالی اشتباهاً هدیه آقای سر شاپور رپوتر [ریپورتر][2] نیز به ساواک ارسال شده بود که آقای حائری تلفنی موضوع را به اطلاع رابط سرویس زیتون رسانید.

اعضاء سرویس زیتون از این اشتباه خود سخت ناراحت شده بودند.  

 

[1] زیتون نام سرویس اسرائیل در ایران بود.

[2] شاپور ریپورتر در 26 فوریه 1921 /  8 اسفند 1299 در تهران به دنیا آمد. پدر وی اردشیر جی ریپورتر بود که رضاخان را شناسایی و به آیرونساید فرمانده اصلی کودتای 1299 معرفی نمود. شاپور در سال 1313 دوره شش ساله ابتدائی را در دبستان زرتشتیان تهران به پایان رساند. در سال 1316 مقطع متوسطه را در دبیرستان فیروز بهرام طی نمود و برای ادامه تحصیل به انگلستان رفت. در سال 1939 در رشته‌های علوم سیاسی، تاریخ، زبان و ادبیات انگلیسی از دانشگاه وست مینیستر فارغ‌التحصیل شد. وی بعد از پایان آموزش دانشگاهی و اطلاعاتی به استخدام وزارت امور خارجه بریتانیا در آمد و مأموریتهای مهمی را در فرانسه، خاورمیانه، برمه، هند و چین به عهده گرفت. در سال 1947به عنوان سفیر آکرودیته هند به ایران آمد. وى در زمان ملی شدن نفت مأمور به وزارت امور خارجه امریکا شده بود و در سفارت آمریکا به کار اشتغال داشت چنانکه در یکى از سندها مى‌خوانیم: «در جریان بحران نفتى و به مدت یک دوره سه ساله وى به عنوان مأمور موقت وزارت خارجه ایالات متحده، مشاور سیاسى سفیر هندرسن بود. در خلال دوره‌اى که منجر به براندازى مصدق گردید وى مسئولیت عملیات در صحنه را برعهده داشت. ریپورتر مقالاتی به نفع شاه در نشریات انگلیسی می‌نوشت که به تقویت ارکان نظام شاهنشاهی و خود شاه می‌انجامید. و این مقالات را از طریق «دوست شفیق» خود اسدالله علم به رویت شاه می‌رساند.

ریپورتر به پاس خدمات مؤثرش در کودتای 28 مرداد 1332 به بزرگترین دلال کمپانیهای تسلیحاتی و غیر تسلیحاتی انگلستان در ایران تبدیل شد و به پاس خدماتش به دولت بریتانیا در 29 اسفند 1351 به دریافت لقب "شوالیه" و عنوان "سِر" نائل شد و فردای آن روز، روزنامه دیلی اکسپرس مقاله زیر را چاپ کرد.

«افتخارات برای مرد محجوب شاه

کسی که میلیونها به بریتانیا سود رساند

به قلم چپمن پینچر

دیروز در کاخ باکینگهام مراسم تجلیل و دادن نشان برقرار بود و از میان همه این افرادی که نشان و لقب گرفته‌اند، کسی که مردم در انگلستان وی را کمتر از همه می‌شناسند همان کسی است که بیش از همه به آنها خدمت کرده است. او سِر شاپور ریپورتر است که از اتباع دولت پادشاهی انگلستان است ولی در تهران خانه دارد و به سبب خدماتی که به منافع بریتانیا کرده است به دریافت لقب "شوالیه" و عنوان "سِر" نائل شده است. این خدمات بی سر و صدا منافعی به مبلغ صدها میلیون لیره به بریتانیا رسانده است با همه مشاغلی که همراه آن است و به نظر می‌رسد که در آینده نیز بیش از این خواهد رساند...»

 ریپورتر در ماههای آخر حکومت پهلوی نامه‌ها و گزارش‌های زیادی درباره اوضاع سیاسی ایران برای مقامات دولت انگلیس و امریکا می‌فرستاد که نشان از جاسوسی او و وابستگی شدید شاه و حکومت پهلوی به غرب است هر چند ریپورتر می‌خواهد نعل وارونه بزند و صحنه خبری روزنامه‌ها و خبرگزاریها را به سمتی هدایت کند که نشانی از وابستگی حکومت پهلوی به دولت‌های خارجی در آن دیده نشود.

مردم ایران با پیروزی انقلاب اسلامی در 22 بهمن 1357 به خدمات شاپور ریپورتر به دولت بریتانیا به عنوان مشاور اطلاعاتی دولت بریتانیا در مسائل ایران و مشاور وزارت دفاع انگلیس پایان داد. (مقاله شاپور ریپورتر، اکبر مشعوف، مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران)

 





محوطه کاخ باکینگهام ـ لندن شاپور ریپورتر به پاس خدماتش به انگلستان، نشانه شوالیگری دریافت کرد





نعمت‌الله نصیری، محمدرضا پهلوی، شاپور ریپورتر در کنار تعدادی از مقامات انگلیسی در تهران

 

تعداد مشاهده: 53


نظر شما

 
نام:
نظر:

تقویم تاریخ

کلیه حقوق این پایگاه برای مرکز بررسی اسناد تاریخی محفوظ است. استفاده از مطالب سایت با ذکر منبع بلامانع است.